હેમકાવ્યો

13 Comments »

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

1. 

   પૂર્ણિમાની ચાંદની બીજું તો શું છે
   ચાંદ પર આજે બધે તડકો પડ્યો છે

   સુંદર ભાવાભિવ્યક્તિ.

   Comment by સુનિલ શાહ — March 15, 2009 #

   Reply
2. 

   બહુ જ સરસ રચના.
   તડકાનો ટડકો .. મજાનો રહ્યો..
   તડકાનો સાંભળે જે ટહુકો એ કહેવાય કવિ.

   Comment by natver mehta — March 16, 2009 #

   Reply
3. 

   પૂર્ણિમાની ચાંદની બીજું તો શું છે
   ચાંદ પર આજે બધે તડકો પડ્યો છે Wah Wah Hemant… very nice poem on Tadko..I cant think..woderfully describe tadako !!

   Comment by Dilip Gajjar — March 16, 2009 #

   Reply
4. 

   સરસ રચના….
   પૂર્ણિમાની ચાંદની બીજું તો શું છે
   ચાંદ પર આજે બધે તડકો પડ્યો છે

   તડકા ને સારી રીતે ઝીલ્યો છે.

   Comment by 'ઈશ્ક'પાલનપુરી — March 16, 2009 #

   Reply
5. 

   બહુ સરસ.

   વાદળો વીખરાઈને તડકો પડ્યો છે
   ચાલ રમવા આંગણે તડકો પડ્યો છે

   પૂર્ણિમાની ચાંદની બીજું તો શું છે
   ચાંદ પર આજે બધે તડકો પડ્યો છે

   Comment by Sangita — March 16, 2009 #

   Reply
6. 

   Hemant,

   khub j sundar rachana thai chhe…

   Comment by રાજીવ ગોહેલ — March 17, 2009 #

   Reply
7. 

   અભિનંદન મિત્ર!
   સુંદર ગઝલ બની છે અને રદિફ પણ ભરપૂર અવકાશથી ભર્યો પડ્યો છે….!

   Comment by ડો.મહેશ રાવલ — March 26, 2009 #

   Reply
8. 

   ગાલગાગા ગાલગાગા ગાલગાગા
   ચમ(કે) છે એની (ભી)ની કાળી ત્વચા પર

   છૂટ વધારે પડતી છે. કઠે છે. તમારી પાસે વધુ ચુસ્તીની આશા રહે છે.

   Comment by વિવેચક — April 9, 2009 #

   Reply
9. 

   પ્રિય વિવેચક,

   આપની કમેન્ટ માટે આભાર!

   ગઝલમાં શબ્દાંતે આવતા એકાક્ષરી ગુરુને લઘુ તરીકે લેવાની “છૂટ” છૂટથી વપરાય છે. શબ્દારંભે દીર્ઘ ઈ કે ઊ ને હ્રસ્વ તરીકે પણ ઘણી વાર લેવાય છે.

   મરીઝ સાહેબની એક જ ગઝલ લઈએ જે “ગા ગાલલગા ગાલલગા ગાલલગા ગા” છંદમાં છે અને જોઈએ કે એ કેટલી છૂટછાટ વાપરે છે. (ફક્ત શબ્દાંતે એકાક્ષરી ગુરુ અને શબ્દારંભે દીર્ઘ ઈને હ્રસ્વ લેવાની છૂટ જ માર્ક કરી છે. આ ઉપરાંત એકાક્ષરી ગુરુને પણ ઘણી જગ્યાએ લઘુ લેવાયો છે જે માર્ક કરેલ નથી)

   રહેશે મ(ને) આ મા(રી) મુસીબત(ની) દશા યા(દ), –> છેલ્લો લ ન ગણવાની છૂટ છે
   બીજા તો બધા ઠીક છે, આવ્યો ન ખુદા યાદ.

   પ્રેમાળ છે દિલ એવું કે આવે છે બધાં યાદ,
   દુઃખદર્દ છે એવાં કે તમે પણ ન રહ્યાં યાદ.

   એ તો ન રહી શક(તે) મહોબ્બત(ના) વિના યાદ,
   હો વિશ્વના વિસ્તાર(માં) એક ના(ની) જગા યાદ.

   મુજ હાસ્ય(ને) દુનિયા ભલે દીવાન(ગી) સમજે,
   જ્યાં જઈને રડું એ(વી) નથી કોઈ જગા યાદ.

   મર્યા(દા) જરા બાં(ધો) જુદાઈ(ના) સમયની,
   નહિતર મ(ને) રહેશે ન મિલનની ય મજા યાદ.

   માગી મેં (બી)જી ચીજ, હતી એ જુ(દી) વસ્તુ,
   બાકી હો કબૂલ એ(વી) હતી કંઈક દુઆ યાદ.

   આ દર્દ મહોબ્બતનું જે હરગિઝ ન(થી) મટતું,
   ઉપર(થી) મજા એ કે મને એ(ની) દવા યાદ.

   એકાંત(માં) રહેવાનું ન કારણ (કોઈ) પૂછો, –> કોઈનું માપ લલ લીધું છે
   છે એમ તો કંઈ કેટ(લી) પ્રેમાળ સભા યાદ.

   કિસ્મતમાં લખેલું છે, જુદાઈમાં સળગવું,
   ને એ(ના) મિલન(ની) મને પ્રત્યેક જગા યાદ.

   ઝાહિદ, મ(ને) રહેવા દે તબાહીભ(ર્યા) ઘરમાં,
   મસ્જિદથી વધારે અ(હીં) આવે છે ખુદા યાદ.

   હો મૌન જરૂ(રી) તો પછી બન્ને બરાબર,
   થોડોક પ્રસંગ યાદ હો, યા આ(ખી) કથા યાદ.

   ચાલો કે ગ(તિ)(ની) જ મજા લઈ(એ) કે અમને,
   મંઝિલ ન રહી યાદ, ન રસ્તો, ન દિશા યાદ.

   મન દઈને ‘મરીઝ’ એ હ(વે) કંઈ પણ નથી કહેતાં,
   સૌ મા(રા) ગુનાની મ(ને) રહેશે આ સજા યાદ.

   મરીઝ

   આ વાંચ્યા પછી મેં લીધેલી છૂટ સ્વીકાર્ય લાગે છે કે નહીં એ જણાવજો.

   આપનો,
   હેમંત

   Comment by હેમંત પુણેકર — April 9, 2009 #

   Reply
10. 

    તમે આપેલા 13 છૂટોના દાખલાઓ બદલ ધન્યવાદ. અહીં મોટાભાગની છૂટો બોલવામાં નભે એવી છે. તમે લીધેલી છૂટો પાસેપાસે અને બોલવામાં કઠે એવી છે. આટલી જ મહેનત હવે છંદ સાંભળવા પર અને કાનની કળા પર કરવાની જરૂર છે. બીજા જાણકાર શાયરને બતાવી જવા ભલામણ છે.

    Comment by વિવેચક — April 11, 2009 #

    Reply
11. 

    પ્રિય વિવેચક,

    આપની કમેન્ટ માટે આભાર! બે વાત કહીશઃ

    ૧) ગઝલના છંદોમાં લેવાતી છૂટછાટ અંગે હું રઈશ મનીઆર સાહેબના પુસ્તક “ગઝલનું છંદોવિધાન” માંથી શીખ્યો છું. એ પુસ્તકના આધારે અને જે થોડી ઘણી મહેનત મેં કાનની કળા પર કરી છે એના આધારે કહી શકું એમ છું કે આ છૂટછાટ નભે એમ છે. તે ઊપરાંત ગઝલ પોસ્ટ કરતા પહેલા રઈશભાઈ સાથે વાત થઈ જ હતી અને એમણે છંદમાં ભૂલ હોવા અંગે કોઈ ટિપ્પણી કરી નહોતી.
    ૨) સુરુચિપૂર્ણ ભાષામાં થતી ટીકા સદા આવકાર્ય છે. આપ ટીકા કરતી વખતે શરમ/સંકોચ/ભય રાખ્યા વગર કરશો તો ગમશે. આપનું સાચુ email-ID આપશો તો સારું પડશે. હું મારી જ પોસ્ટ પર કમેન્ટ્સ કર્યા કરું એના કરતાં off-line વાત કરવામાં સરળતા રહેશે.

    હેમંત

    Comment by હેમંત પુણેકર — April 11, 2009 #

    Reply
12. 

    Great Dear,

    How r u.

    Comment by Bhavesh — April 24, 2009 #

    Reply
13. 

    ઝાડ પર પડતાં જ એ તૂટ્યો તડાતડ
    છાંયડે વેરાઈને તડકો પડ્યો છે
    wahh..

    Comment by Deepak Joshi — April 25, 2009 #

    Reply

• મૂલાકાતીઓ

  • 14,171

• નવી રચનાઓ

  • ડર ન હેમંત રીત બદલવામાં
  • સમજી શકું છું
  • પ્રણયભીની યાદો…
  • લલગાગા લલગાગા
  • ક્યાં કહું છું કે ફૂલછાબ આપો
  • તડકો પડ્યો છે
  • એમ થોડો લગાવ રાખે છે
  • ઊપડતી જીભ અટકે છે…
  • સ્વયંની શોધ
  • એક આત્મકથા

• આપના પ્રતિભાવ

  	દિનકર ભટ્ટ on સમજી શકું છું
  	યશવંત ઠક્કર on ઊપડતી જીભ અટકે છે…
  	દિનકર ભટ્ટ on પ્રણયભીની યાદો…
  	યશવંત ઠક્કર on ડર ન હેમંત રીત બદલવામાં
  	વિવેક ટેલર on ડર ન હેમંત રીત બદલવામાં

• વધુ વંચાતી રચનાઓ

  • ડર ન હેમંત રીત બદલવામાં
  • પ્રણયભીની યાદો...
  • સમજી શકું છું
  • કાબૂ રહ્યો છે ક્યાં...
  • રાત ઉજવાઈ ગઈ

• Blogroll

  • ઊર્મિનો સાગર – ઊર્મિ
  • એક વાર્તાલાપ – હિમાંશુ ભટ્ટ
  • ગુજરાતીમાં લખો
  • પોતાનો વર્ડપ્રેસ બ્લોગ બનાવો
  • બંસીનાદ – જય ભટ્ટ
  • બઝ્મે વફા – મોહમ્મદઅલી ભૈડુ “વફા”
  • શબ્દો છે શ્વાસ મારા – ડૉ. વિવેક ટેલર
  • સહિયારું સર્જન